Selecteer een pagina
Maandoverzicht februari 2020

Maandoverzicht februari 2020

Het was de maand van veel Coronavirus-gerelateerd-nieuws, maar ook de maand waar het excuses regenden. En ook nog een beetje stormde. 

1-28 feb Het (Chinese) Coronavirus

Nog meer dan de vorige maand domineerde het Coronavirus wereldwijd de (sociale) media. Het bijvoeglijk naamwoord Chinese verdween overigens als sneeuw voor de zon op het moment dat er ook besmettingen in de rest van de wereld de kop op staken. Vaderlandse deskundigen waren het er snel over eens. “Het is niet of, maar wanneer de eerste besmetting een feit is.” Er ging geen dag voorbij zonder Corona-nieuws. Op 28 februari was Nederland aan de beurt en werden de eerste Corona-besmettingen gemeld. Vaderlandse media doken hier massaal bovenop zie NOS Journaal 

Een liedje over Chinezen en het Coronavirus (“Voorkomen is beter dan Chinezen.”) wat werd uitgezonden via een programma van Radio 10, zorgde voor een storm aan kritiek vanuit de Chinese gemeenschap in Nederland. DJ Lex Gaarthuis gaat in de uitzending diep door het stof en biedt zijn excuses voor de sketch aan. “Dit was volledig misplaatst.” 

Ook Corona-impact op de productie van de nieuwe, goedkopere iPhone. Die zal namelijk later in de winkels liggen dan verwacht. Fabrieken en leveranciers in China sloten hun deuren voor onbepaalde in de regio rond het uitbraakgebied.  

3 feb Sorry zeggen zit niet vocabulaire van Thierry

De FvD-partijleider Thierry Baudet meldde op Twitter en Instagram dat twee ‘dierbare vriendinnen door vier Marokkanen’ waren lastiggevallen in een trein. Hij deed een oproep aan ‘lieve, kinderlijk naïeve Nederlanders’ om ‘eindelijk voor verandering’ te stemmen en plaatste op Instagram een wat wazige foto uit de trein bij zijn bericht. “Red dit land!” beëindigde hij zijn oproep. De feiten lagen anders. De NS verklaarde dat het voorval ging om een kaartjescontrole in een Sprinter tussen Amsterdam en Weesp. Dit werd uitgevoerd door NS-medewerkers in burger, bijgestaan door een politieagent. Lees hier de (sociale) media-analyse 

13 feb Geen versoepeling van het celibaat

De crisis in de katholieke kerk kent inmiddels vele vormen. Naast de vele misbruikzaken lijkt deze kerk ook maar moeizaam mee te willen bewegen met de nieuwe tijd. Getrouwde priesters en de inwijding van vrouwelijke diaken zijn volgens de Paus Franciscus voorlopig geen haalbare kaart. Dit ondanks het nijpende tekort aan geestelijken. “Over dit thema is meer studie nodig”, zo laat het Vaticaan weten. 

 

17 Feb Doodsverwensingen voor vlogger

Mensen kochten een Goody Bag/Mysterybox van Influencer/vlogger Monica Geuze die ze samen met The Boxing Club had samengesteld. De inhoud zou 300 euro waard zijn. Klanten hadden er 70 euro voor betaald. Maar velen die het pakket openden, waren niet tevreden en zeiden dat “de spullen nog geen 20 euro waard zijn. De influencer, die zelfs doodsverwensingen naar haar hoofd kreeg geslingerd, reageert geëmotioneerd en baalt er ontzettend van: “Ik neem mijn verantwoordelijkheid waar nodig, maar dit is niet allemaal mijn schuld.”  

23 feb Stormen krijgen er een kleur van

 Het stormt regelmatig in Nederland. Deze winter stormde het al vijf keer harder dan normaal. Stormen krijgen tegenwoordig een kleur en een code: geel, oranje of rood. En een naam, bijvoorbeeld Ciara of Dennis(je). Vaak zijn het de spreekwoordelijke stormen in het bekende glas water. Nederland wordt steeds meer het 100% risicomijdend land. En waar we – om er nog maar een spreekwoord tegenaan te gooien – het maken van een mug tot een olifant tot kunst aan het verheffen zijn.  

2 feb Mooi versus gewoon

2 feb | Wie denk je wel dat bent is een TV-programma dat de tongen losmaakte. In het programma worden aannames met twee groepen en de onderling verschillen wetenschappelijk getoetst. In de uitzending van 2 februari ging het over mooie vrouwen en gewone vrouwen. Het leidde tot veel onvrede van vrouwen die meededen en van critici. Die vonden het seksistisch. In De Volkskrant reageerde NTR Mediadirecteur Willemijn Francissen: “Er is niet gesjoemeld met de experimenten of de uitkomst. Over de uitwerking mogen de meningen verschillen. De impact is en er is een discussie op gang gebracht. Daar doen we het voor.” 

11 feb DSB-directeur krijgt geen promotie

Sigmund Proeve wordt geen president van de Centrale Bank in Suriname. Hij was door president Bouterse aangewezen. Banken, vakbonden en oppositiepartijen lieten felle weerstand blijken tegen zijn voordracht. Dit vanwege vermeende frauduleuze handelingen en een strafrechtelijk onderzoek toen hij directeur van De Surinaamsche Bank (DSB) was. Waar kennen we die afkorting nou ook al weer van?  

17 Feb Onderhoudsbeurt blijkt gijzeling te zijn

De website van het Grenswisselkantoor GWK Travelex was een week lang offline. Het bedrijf meldde dat ze gepland onderhoud hadden. Bezoekers konden daardoor online geen bestelling voor vreemde valuta plaatsen en moesten uitwijken naar een fysieke locatie van het geldwisselkantoor. In werkelijkheid waren ze digitaal gegijzeldHet is onduidelijk of Travelex aan die eis van de gijzelaars heeft voldaan. Het onderzoek naar de cyberaanval loopt nog, meldt Travelex op de website. De politie van Londen is een strafrechtelijk onderzoek naar de digitale gijzeling gestart.  

17 Feb Wrong e-mail

 De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) ging twee keer de mist in met een brief naar 7.000 Britten in Nederland. De organisatie wilde een brief sturen over hun immigratiestatus, maar die ging in sommige gevallen naar het verkeerde adres. Bij een excuusbrief die volgde, ging het nogmaals fout: daarop stonden bij een onbekend aantal ontvangers per abuis de adresgegevens van iemand anders. Dat bevestigen twee ontvangers van de excuusbrief aan de NOS. Het is onbekend of het bij alle 7000 ontvangers verkeerd is gegaan. 

25 feb N-woord wordt trainer fataal

 Voetbal en racisme lijken ondanks alle verwoede pogingen van onder andere de KNVB onlosmakelijk met elkaar verbonden. Voetbaltrainer Ron Jans van FC Cincinnati maakte een uitglijder omdat hij het N-woord zou hebben gebruikt toen hij meezong met een liedje. Het racistische scheldwoord ‘Nigger’ is extreem beladen (slavernij en rassenhaat) in de Verenigde Staten. Het meezingen van Jans zorgde voor veel ophef. Jans koos eieren voor zijn geld en keerde terug naar Nederland. In Drenthe wil hij op adem komen en hoopt in de toekomst weer ergens als trainer aan de slag te kunnen, maar dan niet in de Verenigde Staten. 

Maandoverzicht januari 2020

Maandoverzicht januari 2020

Het Chinese Coronavirus was by far het crisisnieuws van de afgelopen maand. Daarnaast was er wederom nieuws over seksueel misbruik van jonge meisjes en waren er stuitende beelden van mishandelde varkens.

7 jan | Het kwetsbare citrix

Computers en hun netwerken blijven kwetsbaar en veroorzaken regelmatig crises. Grote problemen in de vorm van datalekken waren er begin deze maand met het veel gebruikte computersysteem Citrix waarmee mensen vanuit huis verbinding kunnen maken met de systemen van hun werkgever. Citrix wordt veelvuldig gebruikt door overheden en onderwijsinstellingen

De universiteit van Maastricht had daarnaast de hele maand last van het feit dat ze vlak voor Kerst waren gehackt en aan hun gijzelnemers grote bedragen in Bitcoins moesten betalen om hun systemen weer te kunnen laten ontgrendelen.

10 jan | Van de Prins geen kwaad weten
Instagram wordt steeds vaker gebruikt door (minder) bekende aardbewoners om een belangrijke privé-mededeling te doen. De manier waarop Koen Wauters en Valerie de Booser het einde van hun huwelijk bekend maken is volgens Belgische media een sterk staaltje crisiscommunicatie. “Als een verloving.”

Minder handig was het Instagram-bericht van Britse Prins Harry en zijn eega Megan, die aangaven zich uit het Koningshuis terug te trekken. De Koninklijke familie (Oma, vader en broer) was not amused omdat ze vooraf niet van dit voornemen in kennis waren gesteld. Voor de 93 jarige Queen Elisabeth het zoveelste gevalletje crisismanagement.

11 jan | Clowns bouwen Boeings onder toezicht van apen

Een maandoverzicht zonder vliegtuig(bouwers)nieuws lijkt inmiddels als een ei zonder zout. Het onfortuinlijke 737 Max-toestel van Boeing blijft de gemoederen ook in 2020 bezighouden. Een Boeing-medewerker zegt in een onderzoek dat de 737 MAX “is ontworpen door clowns die onder toezicht staan van apen.” 

 Later afgelopen maand volgde het nieuws dat de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) onder druk van de Verenigde Staten een rapport zou hebben afgezwakt over de crash in 2009 van een Boeing 737-800 van Turkish Airlines bij Schiphol. Bron is de Amerikaanse krant The New York Times. De OVV ontkent de beschuldigingen. De Boeing 737-800 van Turkish Airlines stortte op 25 februari 2009 vlak voor de Polderbaan bij Schiphol neer. Negen mensen kwamen daarbij om het leven en 120 anderen raakten gewond. De baas van Boeing ging overigens niet in op een uitnodiging van een Tweede Kamercommissie die deze situatie onderzoekt.

 

14 jan | Nikkie Tutorials zet chanteurs buiten spel

Tijdens een crisis kan duikgedrag een verleidelijke optie zijn, maar uiteindelijk werkt het toch in het voordeel van een persoon of organisatie om zelf de eerste stap voorwaarts te zetten. De praktische lessen van een Coming Out door Nikkie Tutorials. Voor wie het gemist heeft, wij schreven er een blog over. 

21 jan | Voortschrijdend inzicht…

Harvard expert Dershowitz zei tijdens de afzettingsprocedure over de overspelige Amerikaanse president Bill Clinton dat je iemand ook kan veroordelen als het geen wettelijke misdaad betreft. Tijdens het onderzoek naar de impeachment van Donad Trump wordt ook naar de mening van Dershowitz gevraagd, maar dan kiest hij onverwachts voor een tegenovergestelde formulering. Toen hem gevraagd werd waarom hij zichzelf tegenspreekt en of hij het in het verleden fout had, antwoordde hij zonder met de ogen te knipperen: ‘I was not wrong then, I am just far more correct now’.  Dershowitz says a high crime is needed for impeachment. That’s not what he said in 1998. 

23 jan | Jehovah’s Getuigen bezondigen zich aan communicatieve zonden

Het inmiddels trieste rijtje van seksueel misbruik binnen kerkelijke organisaties groeit nog steeds. Deze maand werden daar de Jehovah’s Getuigen aan toegevoegd. Veel leden die binnen deze geloofsgemeenschap te maken kregen met seksueel misbruik, doen meestal geen aangifte bij de politie.  Daarentegen zijn de meeste Jehovah Getuigen negatief over de interne afhandeling van het misbruik. Dat blijkt uit onderzoek van de Universiteit Utrecht naar de aangiftebereidheid van de misbruikslachtoffers binnen Jehovah’s Getuigen, meldde de NOS. In totaal hebben 751 mensen zich gemeld bij de onderzoekers, 292 met persoonlijke ervaringen en 459 met meldingen van misbruik dat een ander overkwam. Slechts een kwart van hen heeft uiteindelijk aangifte bij de politie gedaan. In bijna de helft van alle gemelde misbruikgevallen ging het om incest. Een gerechtelijk verzoek van de Jehovah’s Getuigen om deze publicatie te verbieden, werd verworpen. De organisatie bezondigde zich vervolgens in een reactie ook nog een keer aan diverse crisis-communicatieve zonden zoals bagatelliseren, de schuld aan een ander geven en de kwaliteit van het onderzoek in twijfel trekken.

24 jan | Ook 3FM DJ Van der Ree gaat ver over de schreef

Nog iemand die zijn handen niet van jonge meisjes kan afhouden, is Youtuber/3FM-DJ Kaj van der Ree (28). Hij zou naaktfoto’s hebben gestuurd aan meisjes van 14, 15 en 16 jaar en hen hebben overgehaald hetzelfde te doen. Het bleef niet bij foto’s alleen. Van der Ree ging in een verklaring diep door het stof. Het merendeel van zijn omgeving had hem toen al laten vallen als een baksteen. “Ik was vereerd door de aandacht die ik kreeg en was mij toen niet bewust van de implicaties van mijn gedrag,’’­ schrijft hij. “Ik bied daarvoor mijn oprechte excuses aan, in de eerste plaats aan de jonge vrouwen die het betreft. Daarnaast besef ik dat ik mijn omgeving ernstig heb teleurgesteld. Ik hoop dat zowel de jonge vrouwen als anderen mij kunnen vergeven.” Deskundigen oordelen dat de excuses van Kaj niet genoeg zijn om zijn geschonden reputatie te repareren. Hij zal dat ook daadwerkelijk zichtbaar moeten maken. 

27 jan | Zeeuwen boos op Barbara

Staatssecretaris Barbara Visser kwam voor velen redelijk onverwacht met de mededeling dat ze de Mariniers na acht jaar voorbereiding toch niet van de kazerne in Doorn naar het Zeeuwse Vlissingen wil laten verhuizen. Daarmee haalde ze woede van de Zeeuwen op hals die al jaren reikhalzend uitkijken naar de komst van dit vaderlandse elitekorps. Een bezoek van de staatssecretaris aan Zeeland om de gemoederen te sussen, werkte averechts. De Zeeuwen eisen onverminderd de komst van de Mariniers (die over het algemeen weinig trek in Vlissingen hebben en meer voelen voor Apeldoorn). Ook tumult hierover in politiek Den Haag, waar het een “bedrijfsongeval van Barbara’’ wordt genoemd. Hoewel anderen het weer omschrijven als een dapper besluit dat meer applaus verdient. Wordt vervolgd in april van dit jaar. 

30 jan | onmenselijk dierenleed

In 2020 zou je hopen dat dierenmishandeling inmiddels tot het verleden behoort. Niets is minder waar. Dat bewijzen de stuitende beelden van een varken dat door een Chinees pretpark werd ingezet als promotiestunt. Het dier werd gebruikt om te bungeejumpen en stierf van angst. Er barstte een ongekende storm van kritiek op social media los

Ook dichterbij huis (IJsselstein) is het niet veel beter gesteld. Schokkende beelden gemaakt in een slachthuis van varkens die onmenselijk de dood in worden gejaagd, leiden tot grote verontwaardiging en dwingen de minister tot het nemen van ingrijpende maatregelen.

31 jan | Chinezen goed in (ver)zwijgen

Het Coronavirus was de hele maand wereldwijd Breaking Crisis News. Het zal ook in de rest van 2020 nog regelmatig het nieuws domineren. Wat steeds duidelijker wordt, is dat de Chinezen wel wisten dat er iets aan de hand was (1 december 2019 was de eerste besmetting), maar dat niemand met het slechte nieuws durfde te komen. Het duurde uiteindelijk zeven weken voordat de informatie de buitenwereld bereikte. Het SARS-virus dat zo’n 17 jaar geleden in dit land de kop op stak, zat drie maanden onder de pet. De burgemeester van de Chinese stad Wuhan, waar alle ellende begon, erkende schoorvoetend dat het allemaal beter had gekund. “Ik kan alleen informatie verspreiden als ik daar toestemming voor krijg.” De arts die het nieuws dan wel naar buiten bracht, kreeg vervolgens onmiddellijk de politie op bezoek. De man – die besmet was en in het ziekenhuis werd opgenomen – moest een zwijgdocument ondertekenen. Hij is inmiddels door een rechter van alle blaam gezuiverd en belangrijker, ook weer beter. 

Maandoverzicht november en december 2019

Maandoverzicht november en december 2019

De Toeslagenaffaire is een crisis in optima forma die vooral voor de gedupeerden een persoonlijk drama is. Daarnaast draaide het om de stikstof/PFAS-crises en racisme op de voetbalvelden. En tot verbijstering van velen sloeg prins Andrew alle adviezen om zich niet laten interviewen in de wind. Met alle gevolgen van dien.

6 nov | Nepnieuws na nepkaping

Code Rood op Schiphol voor een kaping die achteraf geen kaping bleek te zijn. Onderzoek wees uit dat het ging het om het niet goed indrukken van een veiligheidsknop door een piloot. Voor Twitteraars met een fake account was dit hét moment om helemaal los te gaan en massaal nepnieuws te verspreiden. Gijzeling, kaping, messen en F16’s waren de termen die viraal gingen. 

16 nov | Van de Prins geen kwaad weten

De Britse prins Andrew (59) komt publicitair steeds meer in het nauw door zijn contacten met de van misbruik van jonge meisjes verdachte Amerikaan Jeffery Epstein. De prins-gemaal koos voor een publicitair tegenoffensief en nodigde Emily Maitlis van het BBC-tv-programma Newsnight uit om opening van zaken te geven. De prins slaat vervolgens de plank volledig mis en het interview explodeert spreekwoordelijk in zijn gezicht. In de nasleep van dit interview legt de prins zijn publieke functies neer en wordt hij door zijn moeder voor onbepaalde tijd verbannen naar de coulissen van de Koninklijke familie. 

17 nov | Toch iets meer dan “kraaiengeluiden”

Excelsior-speler Ahmad Mendes Moreira krijgt tijdens de voetbalwedstrijd FC Den Bosch – Excelsior vanaf de tribunes allerlei racistische kreten naar het hoofd geslingerd. Scheidsrechter Gerrets legt de wedstrijd enige tijd stil. Het racistische gejoel bij FC Den Bosch veroorzaakt hevige verontwaardiging in zowel binnen- als buitenland. Ook omdat FC Den Bosch bij monde van trainer Jan Hein Schout aanvankelijk alles ontkent en het geroep van de tribune af doet als “kraaiengeluiden”. Coach Erik van de Ven voegt daaraan toe dat Mendes Moreira een “zielig mannetje” is. In de dagen er na ging de leiding van FC Den Bosch diep door het stof .

24 nov | Marco & Marco
We hebben het hier niet over een gelegenheidsduo, maar over ex-voetballer Marco van Basten (die op tv “Sieg Heil” roept) en de militair Marco Kroon (die wildplaste en een kopstoot uitdeelde aan een agent). De twee moeten het publicitair zwaar ontgelden. Van Basten wil het er niet meer over hebben (“ Volgens mijn vrouw was ik een beetje dom”) en Kroon gaat in hoger beroep (“Ik heb het niet gedaan.”).

28 nov | Tweede kamer moet tanden laten zien

Op en rond het Haagse Binnenhof passeert de ene na de andere crisis de revue. Protesterende boeren, bouwers, klimaatactivisten, leerkrachten, agenten, verpleegkundigen en zelfs de werkgevers roepen het kabinet op tot het nemen van krachtige maatregelen. De kloof tussen de politiek lijkt meer dan ooit onoverbrugbaar. Volgens NPO politiek redacteur David van der Wilde is dat voor een deel waar. Volgens hem kan dit worden gekanteld wanneer Tweede Kamerleden hun tanden laten zien en door het kabinet tot de orde te roepen. Zij zijn het namelijk die de parlementaire democratie in dit land controleren.  

29 nov | Moet Bouterse 20 jaar brommen?

Terwijl de Surinaamse president Desi Bouterse (74) in China op werkbezoek is, veroordeelt de Krijgsraad in zijn land hem tot 20 jaar cel voor zijn rol in de Decembermoorden in 1982. Er wordt overigens geen onmiddellijke gevangenneming bevolen. Bouterses advocaat gaat in hoger beroep tegen de uitspraak.

1 dec | Vliegvuren smeulen heel 2019 door
De volledig uit de hand gelopen vliegvuren in Scheveningen/Duindorp tijdens de jaarwisseling 2018/2019 blijven het hele jaar aan de Haagse burgermoeder Pauline Krikke plakken. Een vernietigend rapport van de Onderzoek Raad voor Veiligheid in het najaar doen haar besluiten af te treden. Ze maakt dit wereldkundig via een filmpje op Instagram.

Ingediende vergunningen voor nieuwe vreugdevuren tijdens de eerstvolgende Oud & Nieuw-viering worden door de gemeente Den Haag afgewezen. Het is daardoor avondenlang onrustig in Duindorp met tientallen branden en vuurwerkbommen.

3 dec | VVD-kroonprins kop van Jut
VVD-fractieleider Klaas Dijkhof moet in december veel tijd en energie steken in uitleggen hoe het nu echt zit met zijn wachtgeldregeling en zijn reiskostenvergoeding. Na veel in- en externe (partij)druk geeft hij zijn wachtgeld op en stort hij de teveel ontvangen reiskosten terug. Gelijk hebben blijkt in de praktijk toch iets anders te zijn dan gelijk krijgen.

19 dec | Minister van Defensie onder vuur

Ank Bijleveld, de minister van Defensie, weet in December maar nauwelijks het politiek lijf te redden in verband met het dossier over de aanval van Nederlandse F16-toetsellen op het Iraakse Hwaija. Hierbij vielen zo’n 70 burgerdoden. Er volgen weken van parlementair gehakkel met woorden en getallen. Zelfs de premier lijdt ineens aan acuut geheugenverlies. Ook over dit dossier is het laatste woord nog niet gezegd.

23 dec | Crisismakelaars volharden in Toeslagendossier

Zowel de Belastingdienst als de voor deze dienst verantwoordelijke staatssecretaris (Menno Snel) liggen onder vuur via de (sociale) media en de politiek. Het leidt zelfs tot het aftreden van de bewindsman. Honderden, zo niet duizenden, mensen zijn het financiële slachtoffer van deze zogeheten ‘Toeslagenaffaire’. Van hen wordt onterecht kindertoeslag ingehouden of teruggevorderd omdat er vermoedens waren van fraude. In sommige gevallen gaat het hierbij om tienduizenden euro’s. Dit alles, met grote financiële problemen tot gevolg, huwelijken die op de klippen liepen en zelfs kinderen die hierdoor uit huis worden geplaatst. Journalisten Jan Kleijennijenhuis (Trouw) en Pieter Klein (RTL-Nieuws) worden door hun journalistieke spitwerk op dit dossier uitgeroepen tot de journalisten van het jaar 2019. Kamerleden Renske Leijten (SP) en Pieter Omzigt (CDA) ontvangen de EenVandaag publieksprijs voor “hun doorzettingsvermogen en volharding in deze zaak.” We noemen mensen die een brisant dossier zoals dit op de agenda weten te krijgen en te houden, crisismakelaars.

Maandoverzicht oktober 2019

Maandoverzicht oktober 2019

Foto: Trouw.nl

Een ogenschijnlijk onschuldig kiekje van een slapende baby op de grond van een crèche zorgt voor een razende moeder en een dito (social) mediastorm. Bioscoopbedrijf Pathé weet hoe het hoort en waarom ontbrak Mark Rutte keer op keer op het Malieveld?

1 okt | Sussende crisiscommunicatie

Het toch al tanende vertrouwen in de Franse overheid zakte na een heftige brand bij een fabriek voor olie en smeermiddelen in Rouen naar een nieuw dieptepunt. De sussende crisiscommunicatie van de autoriteiten – met in beeld een lachende minister naast de fabrieksdirecteur  – viel bij veel inwoners van Rouen in zeer slechte aarde. Het zorgde onder andere voor een burgerinitiatief om zelf onafhankelijk onderzoek te doen naar de oorzaak en de afhandeling van deze brand.

6 okt | Averij voor Haags college

Den Haag is deze maand het toneel van veel politiek tumult. Twee wethouders werden op non-actief gezet. Het gaat om Richard de Mos en Rachid Guernaoui die worden verdacht van schending van het ambtsgeheim, omkoping en ambtelijke corruptie. In ruil voor giften aan hun partij zouden ze onder meer vergunningen voor horecaondernemers hebben geregeld. Daarnaast trekt burgemeester Pauline Krikke haar conclusies. Ze wacht het raadsdebat over de uit de hand gelopen oudejaarsvuren niet af en hangt via een filmpje op internet de ambtsketen aan de wilgen. Aan oud-minister en Commissaris van de Koning Johan Remkes de taak als waarnemend burgemeester orde op zaken te stellen in de Hofstad.

14 okt | Over tien jaar nieuwe crisis

“Als we nu niets doen, zal in 2030 een kwart van de werkenden minder kunnen werken door stress en overbelasting. Dat is een voorspelling die dienstverlener Arbo Unie doet en wordt bevestigd door Hoogleraar en stressexpert Willem van Rhenen die de noodklok luidt voor deze zogeheten slow burning crisis.

17 okt | Woordvoerder Thuisbezorgd gegrild

Dat woordvoering een vak is, wordt eens in de zoveel tijd pijnlijk duidelijk. Zoals bij het tv-programma Radar, waar de woordvoerder van Thuisbezorgd.nl onlangs werd gegrild door presentatrice Antoinette Hertsenberg. Een optreden dat voor deze woordvoerder eindigde in een regelrechte nachtmerrie. Als AD TV-recensente Angela de Jong het  optreden daags daarna nog een keer dunnetjes over doet en alle Opleidingen Voorlichting adviseert dit optreden als verplichte lesstof crisiscommunicatie op het rooster te zetten, dan heeft je reputatie echt een knauw gekregen. Aanschouw dit daarom alleen ter lering… 

30 okt | “Oprechte excuses” van Minister tijdens Stint-debat

In de Tweede kamer kwam het Stint-rapport aan de orde van de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Een jaar geleden botste in Oss een Stint tegen een trein. Vier kinderen kwamen daarbij om het leven. Minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur ging diep door het stof. De kamer wilde weten waarom het voertuig de weg op mocht zonder dat het voldoende getest was. “De conclusie van het onderzoek is hard en pijnlijk. Het spijt me heel erg”, aldus de bewindsvrouw die haar tranen nauwelijks in bedwang kon houden. Ze beloofde alle aanbevelingen van het rapport over te nemen. Het parlement reageerde tevreden op het antwoord van de minister en haar volgens een kamerlid “oprechte excuses”.

4 okt | Vleeswaren besmet met levensgevaarlijke bacterie

De fabriek van vleeswarenbedrijf Offerman in Aalsmeer wordt volledig stilgelegd na een grote terugroepactie bij onder andere supermarktketens. Uit RIVM-onderzoek was namelijk vast komen te staan dat vleeswaren die hier werden gesneden en verpakt besmet waren met de listeriabacterie. Zeker twintig mensen werden ernstig ziek, drie personen kwamen te overlijden en een vrouw kreeg een miskraam. Hoewel uit ander onderzoek blijkt dat de Nederlandse consumenten zich doorgaans weinig lijken aan te trekken van vleesschandalen, kregen de zogeheten ambachtelijke en vegetarische slagers het deze maand aanmerkelijk drukker. In België neemt de verkoop van vlees overigens wel af door de aanhoudende negatieve publiciteit en schandalen rond slachthuizen en vleestransporten.

12 okt | Slapende baby wekt woede moeder

Medewerkers van een Belgische crèche vonden het plaatje van het slapende kindje op de grond wellicht vertederend. De moeder was daarentegen boos. Sterker nog, ze was razend en plaatste de foto direct op Facebook met een niets verhullende tekst. “Het dierbaarste wezentje voor ons op aarde wordt slapend achtergelaten onder een stoel met haar hoofdje eerst tegen de grond en half bloot op een koude tegelvloer!!! Ik ben zo razend en benieuwd wat hieraan gedaan zal worden… waar is de goede zorgende aard van de mens gebleven?” Het zorgde voor een fikse (social) mediastorm. De overkoepelende zorgorganisatie gaat onderzoek doen. De crèche in kwestie was niet voor commentaar bereikbaar.

14 okt | Kijkje in de crisis-keuken

Crisisorganisaties zijn meestal niet zo scheutig om nieuwsgierige buitenstaanders een kijkje in de keuken te laten nemen. Het nieuwe Amsterdamse regionaal crisiscentrum in de Amsterdamse Stopera daarentegen wel. De hoofdstedelijke TV-zender AT5 maakt er een reportage over. En mocht er een keer een crisis in de Stopera zelf ontstaan, dan beschikt het stadhuis/theater over een heuse uitwijklocatie.

26 okt | Pathé pakt podium

Een echtpaar uit Slochteren dat de Groningse Pathé Bioscoop schoonmaakte, werd dood gevonden in dit filmhuis. Ergun S., die van deze dubbele moord wordt verdacht, werd snel aangehouden. In zo’n situatie nemen Politie en Openbaar Ministerie het heft in handen, inclusief de crisiscommunicatie. De Pathé-organisatie respecteerde dat, maar pakte wel op ingetogen wijze het podium. Via de (sociale) media werd procesinformatie verspreid en medeleven getoond aan de slachtoffers en hun familie. Na een paar dagen kwamen de voorstellingen weer op gang, maar werd het genre horror geschrapt. Chapeau voor deze professionele aanpak!

31 okt | Premier Rutte schittert door afwezigheid

De crises rond stikstof en PFAS waren deze maand by far de dossiers die dagenlang de maatschappelijke agenda bepaalden. Zowel de boeren als de bouwers trokken massaal naar het Haagse Malieveld. Daar maakten zij hun standpunten kenbaar. “De huidige regelgeving is onwerkbaar.” De Nederlandse economie zit op slot en een crisis ligt op de loer. Kritiekpunt is dat de rest van Europa andere maatstaven hanteert en dat Nederland het braafste jongetje van de klas uithangt. Een fundamentele aanpak en een daarbij horende centrale regie ontbreken, wordt er gezegd. Terwijl het podium op het Malieveld bijna bezweek onder het gewicht van Bobo’s en vakministers, schitterde minister-president Rutte door afwezigheid. Eén van de do’s uit de crisiscommunicatie-lessen wordt hier met voeten getreden: zorg voor een zichtbaar boegbeeld!

Maandoverzicht september 2019

Maandoverzicht september 2019

Wederom veel groot en klein politiek leed, zoals het communicatieve oestergedrag van Marianne Thieme van de PvdD. Daarnaast probeert de zanger Dotan zijn carrière nieuw leven in te blazen na het Trollendrama, maar vergeet sorry te zeggen. En ABN AMRO verliest 1,2 miljard euro op 1 dag door pover communiceren. 

1 sep | Sociale media zetten branden Amazone op de agenda

Grote internationale verontwaardiging over de allesverwoestende branden in het Amazonegebied (de longen van de aarde). Niet in de laatste plaats door de snoeiharde Instagramposts van influencers zoals acteur Brad Pitt en model Doutzen Kroes. Vooral de Braziliaanse president Bolsonaro moest het ontgelden. Het waren met name jongeren die via sociale media deze crisis op de agenda wisten te zetten. Hierdoor konden de klassieke media, zoals kranten, radio en TV, niet langer achterblijven en werden deze branden wereldnieuws voor iedereen. Hoewel de branden mondjesmaat werden geblust, doofde in de loop van de maand de brede aandacht voor dit onderwerp. Dat er nog meer zaken zijn waar een luchtje aan zit in dit deel van de wereld meldde de NOS.

5 sep | Woningmarkt: Een stille ramp?

Eén van de vele steeds terugkerende crises, is die van de woningmarkt. Om deze crisis aan te pakken, trekt het kabinet een miljard euro uit waarmee nieuwbouwprojecten gesubsidieerd kunnen worden. Ook gaat er opgeteld een miljard euro naar de woningcorporaties om ook hen te stimuleren meer huizen te bouwen. Het AD vermijdt het woord crisis en spreekt van een stille ramp. Allemaal mooie plannen, maar een andere crisis (die van de stikstof) steekt een spaak in het wiel. Daardoor liggen er in ons land zo’n 18.000 (bouw)projecten stil. Een commissie onder leiding van voormalig Commissaris van de Koning, Johan Remkes, onderzocht hoe uit deze impasse te komen. Op de korte termijn onder andere gas van de plank en de agrarische sector ingrijpend saneren. Daarmee ontkiemt mogelijk een nieuwe crisis.

9 sep | 10 verwarde personen per uur

Ook bijna dagelijks verschijnen schrijnende crisisverhalen over de problematiek in de geestelijke gezondheidszorg. In de eerste helft van dit jaar kreeg de politie 47.632 meldingen te verwerken waarbij verward gedrag een rol speelt. Dat zijn er 260 per dag, dus 10 per uur. De politie spreekt met deze stijging ten opzichte van het jaar daarvoor met acht procent van een zorgelijke trend. Dat noemen we een understatement in goed Nederlands.

18 sep | "Wie praat met Justitie gaat eraan"

De dood van de Amsterdamse advocaat Derk Wiersum (44) zorgde voor een schok en verontwaardiging in alle delen van de samenleving. Wiersum verdedigde kroongetuige Nabil B in het Narcoproces . “Wie praat met Justitie gaat eraan”, kopte de Telegraaf daags na de moordaanslag. Een geëmotioneerde Minister Grapperhuis van Justitie en Veiligheid omschreef deze crisis ten overstaande van journalisten als een aanval op de democratie. Hij kondigde verregaande middelen en bevoegdheden aan voor speciale opsporingsdiensten voor de strijd tegen de georganiseerde criminaliteit. Daarnaast wees hij iedereen die een pilletje slikt of een lijntje snuift op het feit dat ze daarmee de drugshandel in stand houden.

26 sep | Geen procesinformatie zorgt voor crisis

Deze maand was ABN AMRO aan de beurt. De semi-staatsbank wordt door het Openbaar Ministerie verdacht van falend toezicht op witwastransacties. Het zou om 5 miljoen dossiers gaan die niet op orde zijn. Na de bekendmaking door zowel het Openbaar Ministerie als de bank daalde het aandeel op de Amsterdamse Beurs met 12% en daarmee werd de Nederlandse overheid  in 1 dag 1,2 miljard armer. De koersval was volgens deskundigen zo hard omdat duidelijke (proces)informatie over de reikwijdte van het onderzoek ontbrak. Beleggers waren bang voor een nieuwe superboete en dumpten de aandelen massaal.

2 sep | Sorry seems to be the hardest word

Zanger Dotan, inmiddels berucht door de ontmaskering van zijn Trollenleger door de Volkskrant, besloot na een jaar radiostilte te beginnen aan zijn comeback. De ongekroonde popprins koos daarvoor het tv-programma “Waar is de Mol?”. Er had van alles gespeeld, vertelde hij. Zoals het niet uit de kast durven komen. “Het mediaschandaal heeft me ook veel goeds gebracht. ”Als je zo op bek gaat, kan je alleen maar naar jezelf kijken.” In die tijd had hij dan misschien ook kunnen nadenken over hoe je sorry zegt. Want dat bleef achterwege.

8/30 sep | Groot en klein politiek leed

Naast de afzettingsprocedure van de Amerikaanse president Trump was er ook in eigen land weer groot en klein politiek (crisis)nieuws. Neem de gemeenteraad van Zaanstad waar door al het politieke gekrakeel het aantal fracties van 5 in 1973 in 2019 is opgelopen naar 15. En dat op een totaal van 39 raadsleden. Of neem de Amsterdamse gemeenteraad. Wethouder Udo Kock stapte op naar aanleiding van de crisis bij het Afval Energie Bedrijf (AEB). Hij is het niet eens met de gekozen oplossing om het in nood verkerende afvalbedrijf te redden. De effecten van de ruzie binnen FvD zorgde er voor dat het aantal zetels in de peilingen zakte van 20 naar tussen de 11 en 15. Op het Binnenhof viel het doek voor VVD Tweede kamerlid Wybren van Haga. Drie keer was wat betreft de VVD-fractie definitief scheepsrecht. Van Haga ging overigens dapper strijdend in de media ten onder. Hij liep niet weg voor camera’s, microfoons en lastige vragen. Dat valt in hem te prijzen en daar kunnen andere politici nog een voorbeeld aan nemen. Het vertrek van Marianne Thieme, fractievoorzitter van de Partij voor de Dieren, uit de Tweede kamer werd in de media getypeerd als: Oestergedrag. Al eerder werd Thieme namelijk duikgedrag verweten en niet te communiceren tijdens een PvdD-crisis.

11 sep | Water steeds minder makkelijk aan de lippen

Wat is er in ons land vanzelfsprekender dan goed drinkwater uit de kraan? Door de steeds warmere zomers lijkt dat steeds minder vanzelfsprekend. Jarenlang was ons land bezig water naar zee te brengen, maar het tij lijkt te keren. “De droogte is verontrustend”, zegt Maarten van der Ploeg, directeur van RIWA-Maas, de rivierwaterbedrijven rond de Maas. “Niet alleen mensen, maar ook de industrie en boeren schreeuwen in de zomer om water. Op dat moment begint ons systeem al te kraken. Is er dan een incident, zoals een onbekende verontreiniging, dan komen drinkwaterbedrijven in de problemen.”

21 sep | Organisatie Dam tot Dam voorkomt drama

De temperaturen liepen snel op tijdens de Dam tot Dam-loop. Zo hoog zelfs dat de organisatoren van dit hardloopevenement besloten dat de laatste 4000 lopers niet mochten starten. Dat zorgde voor veel gemor en onbegrip bij de lopers. Ambulances reden echter toen al af en aan om de door de hitte bevangen lopers bij te staan. De voor het eerste gebruikte koelbaden waren een uitkomst. “Ik sluit niet uit dat het levens heeft gered”, zei directeur Ron van der Jagt van organisator Le Champion. En hij heeft gelijk.

30 sep | Sint Maarten nog steeds in zwaar weer

Onrust in de Twee Kamer over het Haagse zorgenkindje Sint Maarten. Een politieke crisis (een regering die in tien jaar tijd voor de negende keer viel) zorgt er voor dat het Caraïbisch eiland steeds verder wegzakt in de chaos. Het eiland is nog steeds bezig om te herstellen van de orkaan Irma en heeft daarvoor een stabiel bestuur nodig. Het aantal leeuwen en beren op de weg naar herstel is groot.

Maandoverzicht augustus 2019

Maandoverzicht augustus 2019

In de wereld van crises is het elke dag open college. Bijna dagelijks er is wel een voorval, incident of ramp dat het predicaat sterk – of juist minder sterk – staaltje crisiscommunicatie verdient. In augustus 2019 gingen twee luchtvaartmaatschappijen door het stof, werd in Rotterdam de ‘mythe van paniek’ in ere hersteld en ontsnapte AZ aan een ramp.

3 aug | Chemelot na “onbegrijpelijke taal”

Een stikstofoxide-lek op het Limburgse chemieterrein Chemelot zorgde op de eerste zaterdag van augustus voor paniek. Of viel het allemaal wel mee? De crisiscommunicatie verliep in ieder geval allesbehalve vlekkeloos.

Negen minuten nadat de sirenes loeiden, werd een NL-Alert verstuurd. “Ongeval met giftige stof op Chemelot. Ramen en deuren sluiten en ventilatie uitzetten. Nadere info op L1 Tekst.” De teletekstpagina van de regionale omroep L1 werd echter niet geüpdatet. Deze pagina – pagina 112 – dient de brandweer bij te houden. L1 toonde op andere pagina’s wél informatie, afkomstig van hun eigen journalisten.

Chemelot zelf communiceerde via de website in wat veel mensen op sociale media als ‘onbegrijpelijke taal’ of zelfs als ’downplayen’ bestempelden. “Dat zijn standaardberichten”, zegt een woordvoerster. “Het zijn terechte opmerkingen, daar gaan we zeker naar kijken. En wellicht is de communicatie van Chemelot en de Veiligheidsregio niet goed op elkaar afgestemd.” Twee weken later volgen de excuses.

6 aug | “Walgelijk” optreden van politie Galveston

De politie van Galveston (Texas) heeft excuses aangeboden aan een zwarte man, nadat er foto’s opdoken van agenten te paard die hem meevoerden aan een touw. De agenten pakten de 43-jarige Donald Neely op, omdat hij zich zonder toestemming in een gebouw bevond. Nadat de agenten hem in de handboeien hadden geslagen, bonden ze deze vast aan een touw om hem mee te nemen naar het bureau.

Neely lijdt aan een bipolaire stoornis en is dakloos. Op het moment dat hij werd opgepakt, was zijn familie juist naar hem op zoek. De advocate van de familie reageert geschokt. Zij noemt het optreden van de politie “walgelijk”. Ook op sociale media reageerde men met grote verontwaardiging. Naderhand heeft de politie excuses aangeboden aan de man.

7 aug | Wel Ebola, geen Ebola

Hulpdiensten werden woensdagavond 7 augustus massaal opgeroepen voor een incident bij het Rotterdamse Maasstad Ziekenhuis. Een patiënt zou verschijnselen hebben van het ebolavirus. Na onderzoek bleek dat er geen besmetting was.

Het was lang onduidelijk waar de gezamenlijke gecoördineerde inzet van hulpdiensten voor nodig was. Bronnen (patiënten en hun familie) in en om het ziekenhuis lieten weten dat er het vermoeden was van een patiënt met verschijnselen van het virus. Het duurde (te) lang voordat duidelijk was wat er werkelijk aan de hand was. Door het ontbreken van heldere procesinformatie waren de speculaties in de (sociale) media niet van de lucht. Om nog maar te zwijgen van alle haatberichten richting buitenlanders. Daags daarna bleek volgens het AD dat de autoriteiten bewust geen informatie hadden versterkt om volgens hun zeggen onnodige paniek te voorkomen. Hadden ze de onderzoeken naar de ‘mythe van paniek’ over het hoofd gezien?

10 aug - AZ ontsnapt aan een ramp
Een harde wind en een zwakke constructie waren er de oorzaak van dat het dak van het stadion van voetbalclub AZ uit Alkmaar op zaterdag 10 augustus instortte. De eredivisieclub ontsnapte aan een ramp, omdat op dat moment niemand in het stadion aanwezig was. Wanneer er weer in het stadion kan worden gespeeld is nog niet duidelijk. Voor Europees voetbal kan een beroep op ADO Den Haag worden gedaan. Dat geldt tot de winterstop ook voor alle thuiswedstrijden. De definitieve oorzaak volgt in het eerste kwartaal van 2020; dan zijn de onderzoekers van Ingenieursbureau Royal Haskoning pas helemaal klaar.
23 aug | Tilburger al 5 jaar vast door “geblunder” van de overheid

Minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) vloog deze maand naar Thailand. Doel van zijn reis was om daar met zijn ambtgenoot te spreken over de gedetineerde (ex)coffeeshopbaas Johan van Laarhoven. Volgens de Nationale Ombudsman zit de man al vijf jaar vast door “geblunder” van de Nederlandse overheid. Een uitzonderlijke actie van de minister die zich doorgaans verre houdt van Nederlandse gedetineerden in het buitenland en eerder kiest voor de stille diplomatie dan een zichtbare actie in de media. Het kwam hem op veel kritiek te staan. De Hoge Raad in Bangkok heeft de straf van Van Laarhoven (75 jaar waarvan hij er 20 moet uitzitten) bevestigd. Met deze uitspraak kan de Tilburger formeel vragen of hij zijn straf kan uitzitten in Nederland. Dat kan overigens weer weken, zo niet maanden, duren.

6 aug | EasyJet kan niet achterover leunen
Vliegmaatschappij easyJet lag onder vuur naar aanleiding van een foto waarop te zien is dat een vrouw op een stoel zit zonder rugleuning. Passagier Matthew Harris plaatste de foto op Twitter. Hij schrijft erbij dat ‘’easyJet vliegmaatschappij Ryanair verslaat’’ met deze stoelen zonder rugleuning. ‘’Het gaat om de vlucht 2021 van Luton naar Genève. Hoe kan het dat dit toegestaan is?’’ In een tweede tweet schrijft hij: ‘’Je moet je afvragen hoe veilig de rest van het vliegtuig was. Dit was haar stoel. De dame werd naar een extra stoel verplaatst zodra de vlucht volledig was ingestapt. Niet zeker wat er zou zijn gebeurd als de vlucht vol was.’’ Op Twitter probeerde easyJet de zaak te downsizen door deze tweet te plaatsen juist heftiger en groter:

Hi Matthew, thanks for bringing this to our attention, before we can investigate this could I ask you to remove the photograph & then DM us more info regarding this, so we can best assist you. Ross https://twitter.com/messages/compose?recipient_id=38676903 …

De tweet met foto ging vervolgens viraal. EasyJet plaatste daarom een officiële reactie op de foto. “Geen enkele passagier had toestemming om op de desbetreffende stoel te zitten. De stoel is onbruikbaar en wacht op reparatie. Veiligheid is onze hoogste prioriteit en easyJet beheert het vliegtuig in strikte overeenstemming met alle veiligheidsrichtlijnen.”

7 aug | Banken moeten witwasbeleid verbeteren

Na ING en Tridios was het deze maand de beurt aan ABN AMRO Bank. De bank trekt 114 miljoen euro uit om de vijf miljoen particuliere klanten door te lichten. Dat doet de bank op aandringen van toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) die eist dat het witwasbeleid van de bank snel verbetert.

De aanbeveling van DNB en de initiatieven van ABN AMRO vormen een kettingreactie op de schikking tussen ING en het Openbaar Ministerie. Nadat het Openbaar Ministerie een vernietigend onderzoeksrapport over ING naar buiten had gebracht, schikte de bank voor een recordbedrag van 775 miljoen euro. Uit het onderzoek bleek dat de bank tussen 2010 en 2016 ‘structureel de wet heeft overtreden en zich schuldig heeft gemaakt aan een groot aantal strafbare feiten’. 

De Rabobank neemt daarom het zekere voor het onzekere en liet deze maand weten geen nieuwe klanten meer uit het betaald voetbal aan te nemen in verband met het verhoogd risico op witwassen, corruptie en fraude. Dit op aangeven van een onderzoek van de DNB. Opmerkelijk, omdat 80% van de Nederlandse profclubs bij Rabo bankiert. Tegelijkertijd komt Rabo met de Clubsupport actie die amateurteams steunt. Alsof het daar altijd zuivere koffie is… zoals je hier leest.

9 aug | Stewardess slaapt roes aan boord uit

Een stewardess van Air Wisconsin, die tijdens een vlucht van Chicago naar South Bend (Indiana) dronken in slaap viel, is deze maand ontslagen. De 49-jarige vrouw zat nog in haar proeftijd en ging met naam en foto viraal. Ze waggelde volgens passagiers door het gangpad en viel al snel in diepe slaap op haar stoeltje. Passagiers maakten uit voorzorg de veiligheidsgordel vast. Zelfs de piloot kon geen contact meer met haar krijgen. Dat was verontrustend, want ze was de enige stewardess. De piloot besloot echter alsnog te vertrekken, wat ook te denken geeft.

De politie haalde de vrouw vervolgens in South Bend uit het vliegtuig. Ze dacht dat ze nog in Chicago was en bekende voor het werk twee stevige borrels te hebben gedronken. Haar alcoholpromillage was vijfmaal de toegestane hoeveelheid voor vliegend personeel. Ze is ondertussen in staat van beschuldiging gesteld.

14 aug | Zoon burgemeester Halsema brengt moeder in verlegenheid

De zoon van de Amsterdamse burgmeester Femke Halsema was woensdag 14 augustus de hele dag in het nieuws. En iedereen had er een mening over. Een paar dagen later zo ook NRC-columnist Youp van ’t Hek.

De 15-jarige jongen was in juli aangehouden. Hij was met een andere jongen betrapt op een verlaten woonboot en werd beschuldigd van het in bezit hebben van twee messen en een alarmpistool. Het gerucht ging dat deze zaak in de doofpot zou verdwijnen, maar de acties van de burgemeester spraken dit juist tegen. Burgemeester Halsema reageerde adequaat op de situatie. Ze is tenslotte niet alleen burgemeester, maar ook moeder die haar kind via een open brief aan alle Amsterdammers verdedigde. Twee weken later reageert zij bij de regionale omroep AT5 op deze affaire.

24 aug | Prins in het nauw door banden met Epstein

De Engelse Prins Andrew, zoon van Koningin Elisabeth, zei ‘geschokt’ te zijn over het seksuele misbruik van minderjarigen door zijn vriend Jeffrey Epstein die zelfmoord pleegde in een Amerikaanse gevangenis. Buckingham Palace liet dit in een persverklaring weten. Het paleis zag zich daartoe genoodzaakt toen er beelden opdoken waarop te zien is hoe de tweede zoon van koningin Elizabeth de New Yorkse villa van Epstein verlaat, schichtig afscheidnemend van een jonge vrouw.

“Tijdens de beperkte tijd die ik met hem doorbracht, ben ik nooit getuige geweest van gedrag dat vervolgens leidde tot zijn arrestatie.’’ Verder stelt de prins-gemaal dat het hem spijt en dat het een fout was om contact te houden met Epstein nadat die in 2008 was veroordeeld voor seksueel misbruik.