Selecteer een pagina
Maandoverzicht april 2020

Maandoverzicht april 2020

Het coronavirus hield ook in deze maand de media in de wurggreep. Wij selecteerden 10 opvallende crisiscommunicatie-items.

2 APRIL - ONHANDIGE ACTIE

Niet alleen veel steun en applaus voor de mensen in de zorg, maar ook voor de onvermoeibare vakkenvullers. Voor de deur van het Albert Heijn-filiaal in Leiden kreeg het eerbetoon met stoepkrijt gestalte. En passant werd ook de looneis voor deze beroepsgroep meegenomen. Op de Facebookpagina van dit filiaal werd de hulde gecommuniceerd. De zin minimumloon 14 euro was op de foto die Albert Heijn plaatste digitaal weggepoetst en vervangen door stoeptegels. Dat werd natuurlijk snel ontdekt. De grootgrutter ging op social media aan de digitale schandpaal. Na het erkennen van deze onhandige actie werd het bericht verwijderd. https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/nederland/artikel/5078486/albert-heijn-manipulatie-eerbetoon-vakkenvullers

9 APRIL - WETENSCHAP HOUDT MEDIATRAINING TEGEN HET LICHT

Omgaan met de media is normaal gesproken voor veel mensen al een hele kunst. Laat staan tijdens een crisis. Aurélie De Waele, gastprofessor aan de Universiteit Gent, hield de werkwijzen van mediatrainers tegen het licht om te ontdekken wat bij het overbrengen van een boodschap wel en niet werkt. Geen wetenschappelijk onderzoek, maar wel een onderzoek door een wetenschapper.  https://www.swocc.nl/kennisbank-item/hoe-bereid-je-je-voor-op-media-interviews-in-tijden-van-crisis/

11 APRIL - COMMUNICATIE IS BROOD EN WIJN

Nog meer duiding vanuit België. Dit keer door schrijver en filosoof Hugo Camps die met Nieuwsuur sprak: “Communicatie is brood en wijn. Het is inherent vreemd aan de mens, want als je niet het recht hebt om iemand aan te raken, dan valt de helft van de communicatie weg. Wij zijn in onze natuur afgesneden van de aanrakingsmoraal. Dat is een soort van amputatie.” https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2330179-schrijver-hugo-camps-mist-in-de-coronacrisis-de-hoop.html

23 APRIL - MEELIFTEN OP DE CORONACRISIS

Crisiscommunicatie komt nu bij elk bedrijf aan bod. Erik van de Nadort zag verschillende aanpakken voorbijkomen. Allereerst het bedrijf dat een boost kreeg door corona maar daarbij even vergat ook de beveiliging aan te passen aan het massale gebruik van het videobellen via Zoom. Of het bedrijf dat toffe dingen doet om de wereld te helpen, maar eigenlijk vooral zichzelf helpt. Zet je social responsiblity activiteiten niet te veel op de voorgrond, tipt Erik. Dan heb je ook nog de bedrijven die er niks van willen merken en wachten tot het virus op magische wijze verdwijnt. Of bedrijven die wel door kunnen werken zoals ze gewend waren, wat communiceer je dan? Pas je communicatie subtiel aan, let op je bewoordingen. Wat je vooral niet moet doen, is proberen aan te haken met het coronavirus, ofwel ‘newsjacking’. Nee, meeliften op een globale crisis, doe dat maar niet.

https://www.adformatie.nl/reputatiemanagement/meeliften-op-een-medische-ramp-een-slecht-idee

26 APRIL - HOOP VOOR DE TOEKOMST?

Te midden van al het communicatieve coronageweld weten de politieke partijen DENK en 50plus toch het nieuws te halen en te houden. En dat is op zich een knappe prestatie. Kijkend naar de laatste partij. Zowel het Bestuur en later ook fractievoorzitter Henk Krol geven er de brui aan. Krol richt met voormalig Partij voor de Dieren kamerlid Femke van Kooten de Partij voor de Toekomst op. Die gaan we ongetwijfeld in deze rubriek nog wel een paar keer tegenkomen, gokken wij.    https://www.nrc.nl/nieuws/2020/04/26/partijbestuur-50plus-stapt-op-na-hetzes-en-lastercampagnes-a3997897

4 APRIL - GEEN VAKKENVULLERS, MAAR ZAKKENVULLERS

Tijdens een crisis zijn er altijd mensen en bedrijven die uit een crisis een slaatje proberen te slaan. Dan bedoelen we niet degenen die out of the box denken en op een slimme andere manier handel proberen te drijven. Dan denken we aan iemand als Bob Chapek, de CEO van Disney, die 100.000 medewerkers zonder loon naar huis stuurt, maar zelf een bonus van 300% opstrijkt. In dit rijtje hoort ook het gulzige Booking.com thuis dat zonder mankeren om overheidssteun vraagt terwijl het geld tegen de plinten klotst. Dichter bij huis: topmannen Pieter Elbers en Ben Smith van KLM/Airfrance vonden het ook wel weer eens tijd voor een bonus, hoewel zij hier later alsnog vanaf zagen. Lees meer over deze en andere onsympathieke bedrijven. https://www.sprout.nl/artikel/coronavirus/dit-zijn-de-19-meest-onsympathieke-bedrijven-tijdens-de-coronacrisis-update-1

9 APRIL - STRAKKE COMMUNICATIE - BESTAAT DAT WEL?

Rutte gaf aan ‘strakker’ te willen communiceren, maar volgens Annette Klarenbeek moet je dat juist niet willen. Wie in deze spannende tijd moet communiceren met de samenleving, krijgt te maken met ontzettend veel meningen, interpretaties, etc. Het is juist dan belangrijk om te luisteren naar experts die opstaan tijdens een crisis, de zogenoemde ‘crisismakelaars’. Zij bepalen en vertalen het sentiment onder de bevolking. Volgens Annette hangt het succes van een crisisbeleid voor een groot deel af van de manier waarop de regering en de samenleving op elkaar reageren. Dus Rutte: niet strak, maar dynamisch communiceren; nauwgezet kijken en luisteren wat er allemaal geroepen wordt.

https://www.hu.nl/onderzoek/onderzoek/communicatie-in-crisistijd-niet-strak-maar-dynamisch

21 APRIL - POLITIEKE STER IN CRISISCOMMUNICATIE

Wat kun je nou beter wel of juist niet zeggen als politicus tijdens de huidige corona-epidemie? Bestuurskundige Marij Swinkels weet hier wel raad mee en sprak over haar bevindingen bij NPO Radio 1. Volgens haar bestaat een goed crisisnarratief uit een aantal componenten zoals het erkennen van de emoties die een crisis met zich meebrengt. Ook bestaat een goed narratief uit het opstellen van gemeenschappelijke waarden, denk aan Ruttes boodschap: “We houden 1,5 meter afstand.” Swinkels ziet ook enkele verbeterpunten voor de vertolkers van het Nederlandse crisisnarratief. Zo is het belangrijk om de wetenschap uit te leggen en te verantwoorden wiens advies wordt gevolgd.

https://www.nemokennislink.nl/facesofscience/blogs/hoe-temmen-politici-angst-en-onzekerheid-tijdens-de-coronacrisis/

23 APRIL - BEÏNVLOEDING VAN GEDRAG TIJDENS PERSCONFERENTIES

Het valt Cecilia Keuchenius, sociaalpsycholoog en gedragsdeskundige bij Motivaction, op dat er verschillende gedragsbeïnvloedingsprincipes worden gebruikt tijdens de persconferenties. Zo wordt er benadrukt dat de bevolking alleen “samen” een oplossing kan bieden. Het gemeenschapsgevoel wordt op deze manier versterkt. Daarnaast geeft Rutte ook positieve feedback door te benadrukken wat juist wél goed gaat. Dit versterkt de behoefte onder het volk om het gewenste gedrag uit te voeren. Een van de opvallende technieken die in de persconferentie van 21 april werd gebruikt, is het maken van een persoonlijke connectie. Rutte liet zich van zijn persoonlijke kant zien: ‘Ik wil hier ook wel een persoonlijke noot aan toevoegen’ en ‘Ik heb hier de afgelopen dagen ongelofelijk mee geworsteld’. Hiermee toonde hij zijn menselijke kant en dit kon rekenen op meer begrip.

https://www.adformatie.nl/gedragsverandering/14-technieken-gedragsbeinvloeding-van-mark-rutte-perscos

27 APRIL - KONING GEEFT MEERWAARDE TIJDENS CRISIS

In tijden van crisis is Willem-Alexander de koning te rijk tijdens zijn optredens. Zo blijkt uit de jaarlijkse Koningsdag-enquête dat veel Nederlanders zijn optreden weten te waarderen. Met een rapportcijfer van 7,7 krijgt de koning dit jaar het hoogste cijfer van zijn hele ambtsperiode. Hij wordt getypeerd als menselijk, betrokken en meelevend. Echter is er minder waardering voor zijn salaris, de stijve houding en geërfde titel. De mening van het volk over de nieuwe baard van de koning is dan weer niet meegenomen in deze enquête.

https://nos.nl/artikel/2331857-enquete-koning-heeft-meerwaarde-in-tijden-van-crisis.html

 

Maandoverzicht maart 2020

Maandoverzicht maart 2020

Corona, corona en nog eens corona. Oh ja, en Denk voorman Kuzu stopt in verband met grensoverschrijdend gedrag richting een vrouwelijke collega.

5 MAART - SKITRIP WORDT UITGLIJDER

Commotie over de skitrip van de Groningse Vindicat studenten. Toen de studenten op vakantie gingen naar het Italiaanse Sestrière waren ze al geïnformeerd over de risico’s. Naast mogelijke soa’s en overmatig drankgebruik was er nu ook het coronavirus. Veel Nederlanders uitten hun verontwaardiging online. Na aanscherping van het reisadvies door het ministerie van Buitenlandse Zaken voor Noord-Italië werd de trip alsnog gestaakt. “De belangrijkste reden is dat wij de zorgen bij onze leden, hun familie en de Groningers weg willen nemen. Dit voelt als de juiste beslissing”, vertelde Vindicat-voorzitter Floris Hamann. https://nos.nl/artikel/2326099-vindicat-studenten-onderweg-naar-huis-daar-meer-kans-om-besmet-te-raken.html

15 MAART - NEDERLAND VERDER OP SLOT

Alle scholen, kinderopvangcentra, cafés, restaurants en sportclubs in Nederland moeten dicht. De maatregel duurt in ieder geval tot en met 6 april, maakten ministers Slob en Bruins die zondag bekend. Alle eet- en drinkgelegenheden gingen diezelfde dag al om 18.00 uur op slot. Dat geldt ook voor fitnesscentra, sauna’s, seksclubs en coffeeshops. https://nos.nl/artikel/2327219-corona-overzicht-15-maart-de-dag-dat-nederland-verder-op-slot-ging.html

19 MAART - MINISTER BRUINS TREEDT AF

Politici maken het elkaar doorgaans niet makkelijk tijdens een debat. Voor minister Bruno Bruins was het de druppel. Hij zakte in elkaar en bood zijn ontslag aan bij de koning. Het bestrijden van het coronavirus, waar hij zich weken mee bezig hield, had zijn tol geëist. Rust is nodig om te herstellen van oververmoeidheid. Hij is inmiddels opgevolgd door minister van Rijn. https://www.trouw.nl/politiek/oververmoeide-minister-bruno-bruins-treedt-af~b450b28d

21 MAART PARTIJLEIDER KUZU VERLAAT DENK NA SCHEVE SCHAATS

Temidden van al het corona-rumoer kondigde Denk-voorman Tunahan Kuzu onverwachts zijn vertrek aan als Kamerlid. Ook is hij niet langer beschikbaar als lijsttrekker bij de komende Tweede Kamerverkiezingen. Hij nam dit besluit door de grote impact van het partijleiderschap op zijn persoonlijke leven. Op social media schrijft Kuzu dat hij de afgelopen jaren heeft ervaren als een “rollercoaster”. HP/De Tijd meldde echter dat Kuzu vertrok omdat hij werd achtervolgd door een uit de hand gelopen relatie die hij met een medewerkster zou hebben gehad. Dit nieuwsplatform beschikt over een schriftelijke verklaring van de desbetreffende medewerkster. In deze verklaring wordt vermeld dat er een ‘grensoverschrijdend’ voorval heeft plaatsgevonden met de getrouwde Kuzu.  

Kuzu gaf de volgende reactie aan HP/De Tijd: 

“Het is nogal makkelijk om zulke beschuldigingen te uiten, waarbij de beschuldigende weet dat de beschuldigde het nooit zal winnen van het beeld wat hier wordt opgeroepen. De feiten liggen echter anders. Laat ik vooropstellen dat ik, in tegenstelling tot het beeld wat deze publicatie oproept, niets heb gedaan wat op welke wijze dan ook geduid kan worden als grensoverschrijdend. Mijn besluit om te stoppen als politiek leider en als Kamerlid is ingegeven vanuit wat ik al eerder heb verklaard, namelijk de impact op mijn persoonlijke leven en het missen van de energie en de inzet om er nog een periode volop voor te gaan.”

https://nos.nl/artikel/2328866-denk-kuzu-al-in-2018-gestraft-voor-buitenechtelijke-affaire.html

30 MAART - LUBAG HAALT UIT NAAR RUMAG

Arjen Lubach uitte in zijn talkshow Zondag met Lubach kritiek op het bekende mediamerk Rumag dat online veel bereik heeft dankzij “zelfbedachte”, grappige teksten. Lubach bekritiseerde Rumag over dat ze vaak plagiaat plegen en soms klakkeloos bestaande Engelse teksten vertalen naar het Nederlands. Daarnaast probeert Rumag volgens hem financieel te profiteren van de coronacrisis door geld te verdienen aan t-shirts die worden verkocht voor Het Rode Kruis. Als tegenreactie besloot Arjen daarom zijn eigen t-shirtmerk “LUBAG” op te starten om meer geld op te halen voor Het Rode Kruis. Met zijn actie heeft hij inmiddels al meer dan 10.000 T-shirts verkocht. 

Hoe reageerde Rumag op de uitzending? Op Instagram plaatste het merk een afbeelding met de tekst: Zondag.Met.Rumag. Ook deze reactie bleek gekopieerd van een twitteraar die op de uitzending had gereageerd. https://www.ad.nl/show/rumag-baas-arjen-lubach-pleegt-karaktermoord-op-ons~a662aaa5/

12 MAART - TRUMP OP STRAAT GEZET

De Verenigde Staten stelt een inreisverbod in voor Europese landen vanwege het coronavirus. De president laat, zoals we dat inmiddels gewend zijn, op Twitter weten dat het verbod dertig dagen geldig is en alleen geldt voor mensen en niet voor goederen. Als reactie zette het Madame Tussauds in Amsterdam Donald Trump letterlijk op straat. De reden? ‘Europeanen niet welkom in de Verenigde Staten, Trump niet welkom in Europa’. Gelukkig gaven ze ‘Trump’ wel een mondkapje mee. https://www.looopings.nl/weblog/13941/Madame-Tussauds-Amsterdam-zet-Trump-op-straat.html

18 MAART - SONGFESTIVAL AFGELAST

Na de overwinning van Duncan Laurence op het Eurovisie Songfestival, was het de beurt aan Nederland de 65e editie te organiseren in Ahoy Rotterdam. Net als veel andere evenementen is dit ook van de baan. Zanger Jeangu Macrooy, die ons zou vertegenwoordigen, laat weten: “Net als heel veel mensen keek ik uit naar een hele mooie periode straks, maar helaas, het is niet anders. Er is iets dat veel belangrijker is op dit moment en dat is de gezondheid van iedereen.” https://www.hartvannederland.nl/nieuws/2020/gevolgen-coronavirus-eurovisie-songfestival/

20 MAART - CORONA NEPNIEUWS VEROVERT DE SOCIAL MEDIA KANALEN

Ibuprofen gevaarlijk voor coronapatiënten? Kan je door 10 seconden je adem in te houden ontdekken of je corona hebt? Hept het om de keel te spoelen met bleekwater? Dit zijn enkele geruchten op social media. Dit soort nepnieuws wordt aan de lopende band verspreid. Het kan leiden tot veel ongerustheid en onduidelijkheid. Ook officiële instanties zoals ziekenhuizen krijgen er mee te maken. Zo werd er nieuws verspreid over het Amphia Ziekenhuis. De zorgcapaciteit zou overbelast raken. Dit bericht bleek niet te kloppen. De verspreiding ervan zorgde voor tientallen verontruste telefoontjes naar het ziekenhuis. https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/nederland/artikel/5060921/corona-coronavirus-nepnieuws-nep-fake-news-covid-19 

24 MAART - EINDEXAMENS AFGELAST

Na maanden te zijn klaargestoomd om twee weken eindexamen te doen in de gymzaal van school om vervolgens met klamme handjes te wachten op het verlossende telefoontje, zit dit er voor de eindexamenkandidaten van dit jaar niet in. Dit maakte minister Slob bekend. De schoolexamens die eerder in het schooljaar zijn afgenomen, worden leidend. Wel komen er extra mogelijkheden om te herkansen. Vele scholieren konden zichzelf al geslaagd verklaren, terwijl anderen nog even aan de bak moeten. https://nos.nl/artikel/2328153-centrale-eindexamens-middelbare-scholieren-gaan-niet-door.html 

30 MAART - LEGER DES HEILS VRAAGT AANDACHT VOOR DAKLOZEN

Het Leger des Heils vraagt aandacht voor de situatie van dak- en thuislozen in tijden van corona met de campagne: ‘Thuisblijven, hoe dan?!’ Terwijl iedereen zoveel mogelijk thuis moeten blijven, is dit natuurlijk geen vanzelfsprekendheid voor deze mensen. Met de campagne hoopt de organisatie extra opvangplekken te creëren in hotels en vakantieparken. Van de ongeveer 40.000 daklozen, vangt het Leger des Heils er ongeveer 15.000 op. Door middel van portretten van daklozen op social media te plaatsen, hoopt het Leger des Heils het gebrek aan ruimte onder de aandacht te brengen. https://nos.nl/artikel/2328371-leger-des-heils-wil-aandacht-voor-daklozen-in-tijden-van-corona.html

 

Maandoverzicht februari 2020

Maandoverzicht februari 2020

Het was de maand van veel Coronavirus-gerelateerd-nieuws, maar ook de maand waar het excuses regenden. En ook nog een beetje stormde. 

1-28 feb Het (Chinese) Coronavirus

Nog meer dan de vorige maand domineerde het Coronavirus wereldwijd de (sociale) media. Het bijvoeglijk naamwoord Chinese verdween overigens als sneeuw voor de zon op het moment dat er ook besmettingen in de rest van de wereld de kop op staken. Vaderlandse deskundigen waren het er snel over eens. “Het is niet of, maar wanneer de eerste besmetting een feit is.” Er ging geen dag voorbij zonder Corona-nieuws. Op 28 februari was Nederland aan de beurt en werden de eerste Corona-besmettingen gemeld. Vaderlandse media doken hier massaal bovenop zie NOS Journaal 

Een liedje over Chinezen en het Coronavirus (“Voorkomen is beter dan Chinezen.”) wat werd uitgezonden via een programma van Radio 10, zorgde voor een storm aan kritiek vanuit de Chinese gemeenschap in Nederland. DJ Lex Gaarthuis gaat in de uitzending diep door het stof en biedt zijn excuses voor de sketch aan. “Dit was volledig misplaatst.” 

Ook Corona-impact op de productie van de nieuwe, goedkopere iPhone. Die zal namelijk later in de winkels liggen dan verwacht. Fabrieken en leveranciers in China sloten hun deuren voor onbepaalde in de regio rond het uitbraakgebied.  

3 feb Sorry zeggen zit niet vocabulaire van Thierry

De FvD-partijleider Thierry Baudet meldde op Twitter en Instagram dat twee ‘dierbare vriendinnen door vier Marokkanen’ waren lastiggevallen in een trein. Hij deed een oproep aan ‘lieve, kinderlijk naïeve Nederlanders’ om ‘eindelijk voor verandering’ te stemmen en plaatste op Instagram een wat wazige foto uit de trein bij zijn bericht. “Red dit land!” beëindigde hij zijn oproep. De feiten lagen anders. De NS verklaarde dat het voorval ging om een kaartjescontrole in een Sprinter tussen Amsterdam en Weesp. Dit werd uitgevoerd door NS-medewerkers in burger, bijgestaan door een politieagent. Lees hier de (sociale) media-analyse 

13 feb Geen versoepeling van het celibaat

De crisis in de katholieke kerk kent inmiddels vele vormen. Naast de vele misbruikzaken lijkt deze kerk ook maar moeizaam mee te willen bewegen met de nieuwe tijd. Getrouwde priesters en de inwijding van vrouwelijke diaken zijn volgens de Paus Franciscus voorlopig geen haalbare kaart. Dit ondanks het nijpende tekort aan geestelijken. “Over dit thema is meer studie nodig”, zo laat het Vaticaan weten. 

 

17 Feb Doodsverwensingen voor vlogger

Mensen kochten een Goody Bag/Mysterybox van Influencer/vlogger Monica Geuze die ze samen met The Boxing Club had samengesteld. De inhoud zou 300 euro waard zijn. Klanten hadden er 70 euro voor betaald. Maar velen die het pakket openden, waren niet tevreden en zeiden dat “de spullen nog geen 20 euro waard zijn. De influencer, die zelfs doodsverwensingen naar haar hoofd kreeg geslingerd, reageert geëmotioneerd en baalt er ontzettend van: “Ik neem mijn verantwoordelijkheid waar nodig, maar dit is niet allemaal mijn schuld.”  

23 feb Stormen krijgen er een kleur van

 Het stormt regelmatig in Nederland. Deze winter stormde het al vijf keer harder dan normaal. Stormen krijgen tegenwoordig een kleur en een code: geel, oranje of rood. En een naam, bijvoorbeeld Ciara of Dennis(je). Vaak zijn het de spreekwoordelijke stormen in het bekende glas water. Nederland wordt steeds meer het 100% risicomijdend land. En waar we – om er nog maar een spreekwoord tegenaan te gooien – het maken van een mug tot een olifant tot kunst aan het verheffen zijn.  

2 feb Mooi versus gewoon

2 feb | Wie denk je wel dat bent is een TV-programma dat de tongen losmaakte. In het programma worden aannames met twee groepen en de onderling verschillen wetenschappelijk getoetst. In de uitzending van 2 februari ging het over mooie vrouwen en gewone vrouwen. Het leidde tot veel onvrede van vrouwen die meededen en van critici. Die vonden het seksistisch. In De Volkskrant reageerde NTR Mediadirecteur Willemijn Francissen: “Er is niet gesjoemeld met de experimenten of de uitkomst. Over de uitwerking mogen de meningen verschillen. De impact is en er is een discussie op gang gebracht. Daar doen we het voor.” 

11 feb DSB-directeur krijgt geen promotie

Sigmund Proeve wordt geen president van de Centrale Bank in Suriname. Hij was door president Bouterse aangewezen. Banken, vakbonden en oppositiepartijen lieten felle weerstand blijken tegen zijn voordracht. Dit vanwege vermeende frauduleuze handelingen en een strafrechtelijk onderzoek toen hij directeur van De Surinaamsche Bank (DSB) was. Waar kennen we die afkorting nou ook al weer van?  

17 Feb Onderhoudsbeurt blijkt gijzeling te zijn

De website van het Grenswisselkantoor GWK Travelex was een week lang offline. Het bedrijf meldde dat ze gepland onderhoud hadden. Bezoekers konden daardoor online geen bestelling voor vreemde valuta plaatsen en moesten uitwijken naar een fysieke locatie van het geldwisselkantoor. In werkelijkheid waren ze digitaal gegijzeldHet is onduidelijk of Travelex aan die eis van de gijzelaars heeft voldaan. Het onderzoek naar de cyberaanval loopt nog, meldt Travelex op de website. De politie van Londen is een strafrechtelijk onderzoek naar de digitale gijzeling gestart.  

17 Feb Wrong e-mail

 De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) ging twee keer de mist in met een brief naar 7.000 Britten in Nederland. De organisatie wilde een brief sturen over hun immigratiestatus, maar die ging in sommige gevallen naar het verkeerde adres. Bij een excuusbrief die volgde, ging het nogmaals fout: daarop stonden bij een onbekend aantal ontvangers per abuis de adresgegevens van iemand anders. Dat bevestigen twee ontvangers van de excuusbrief aan de NOS. Het is onbekend of het bij alle 7000 ontvangers verkeerd is gegaan. 

25 feb N-woord wordt trainer fataal

 Voetbal en racisme lijken ondanks alle verwoede pogingen van onder andere de KNVB onlosmakelijk met elkaar verbonden. Voetbaltrainer Ron Jans van FC Cincinnati maakte een uitglijder omdat hij het N-woord zou hebben gebruikt toen hij meezong met een liedje. Het racistische scheldwoord ‘Nigger’ is extreem beladen (slavernij en rassenhaat) in de Verenigde Staten. Het meezingen van Jans zorgde voor veel ophef. Jans koos eieren voor zijn geld en keerde terug naar Nederland. In Drenthe wil hij op adem komen en hoopt in de toekomst weer ergens als trainer aan de slag te kunnen, maar dan niet in de Verenigde Staten. 

Maandoverzicht januari 2020

Maandoverzicht januari 2020

Het Chinese Coronavirus was by far het crisisnieuws van de afgelopen maand. Daarnaast was er wederom nieuws over seksueel misbruik van jonge meisjes en waren er stuitende beelden van mishandelde varkens.

7 jan | Het kwetsbare citrix

Computers en hun netwerken blijven kwetsbaar en veroorzaken regelmatig crises. Grote problemen in de vorm van datalekken waren er begin deze maand met het veel gebruikte computersysteem Citrix waarmee mensen vanuit huis verbinding kunnen maken met de systemen van hun werkgever. Citrix wordt veelvuldig gebruikt door overheden en onderwijsinstellingen

De universiteit van Maastricht had daarnaast de hele maand last van het feit dat ze vlak voor Kerst waren gehackt en aan hun gijzelnemers grote bedragen in Bitcoins moesten betalen om hun systemen weer te kunnen laten ontgrendelen.

10 jan | Van de Prins geen kwaad weten
Instagram wordt steeds vaker gebruikt door (minder) bekende aardbewoners om een belangrijke privé-mededeling te doen. De manier waarop Koen Wauters en Valerie de Booser het einde van hun huwelijk bekend maken is volgens Belgische media een sterk staaltje crisiscommunicatie. “Als een verloving.”

Minder handig was het Instagram-bericht van Britse Prins Harry en zijn eega Megan, die aangaven zich uit het Koningshuis terug te trekken. De Koninklijke familie (Oma, vader en broer) was not amused omdat ze vooraf niet van dit voornemen in kennis waren gesteld. Voor de 93 jarige Queen Elisabeth het zoveelste gevalletje crisismanagement.

11 jan | Clowns bouwen Boeings onder toezicht van apen

Een maandoverzicht zonder vliegtuig(bouwers)nieuws lijkt inmiddels als een ei zonder zout. Het onfortuinlijke 737 Max-toestel van Boeing blijft de gemoederen ook in 2020 bezighouden. Een Boeing-medewerker zegt in een onderzoek dat de 737 MAX “is ontworpen door clowns die onder toezicht staan van apen.” 

 Later afgelopen maand volgde het nieuws dat de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) onder druk van de Verenigde Staten een rapport zou hebben afgezwakt over de crash in 2009 van een Boeing 737-800 van Turkish Airlines bij Schiphol. Bron is de Amerikaanse krant The New York Times. De OVV ontkent de beschuldigingen. De Boeing 737-800 van Turkish Airlines stortte op 25 februari 2009 vlak voor de Polderbaan bij Schiphol neer. Negen mensen kwamen daarbij om het leven en 120 anderen raakten gewond. De baas van Boeing ging overigens niet in op een uitnodiging van een Tweede Kamercommissie die deze situatie onderzoekt.

 

14 jan | Nikkie Tutorials zet chanteurs buiten spel

Tijdens een crisis kan duikgedrag een verleidelijke optie zijn, maar uiteindelijk werkt het toch in het voordeel van een persoon of organisatie om zelf de eerste stap voorwaarts te zetten. De praktische lessen van een Coming Out door Nikkie Tutorials. Voor wie het gemist heeft, wij schreven er een blog over. 

21 jan | Voortschrijdend inzicht…

Harvard expert Dershowitz zei tijdens de afzettingsprocedure over de overspelige Amerikaanse president Bill Clinton dat je iemand ook kan veroordelen als het geen wettelijke misdaad betreft. Tijdens het onderzoek naar de impeachment van Donad Trump wordt ook naar de mening van Dershowitz gevraagd, maar dan kiest hij onverwachts voor een tegenovergestelde formulering. Toen hem gevraagd werd waarom hij zichzelf tegenspreekt en of hij het in het verleden fout had, antwoordde hij zonder met de ogen te knipperen: ‘I was not wrong then, I am just far more correct now’.  Dershowitz says a high crime is needed for impeachment. That’s not what he said in 1998. 

23 jan | Jehovah’s Getuigen bezondigen zich aan communicatieve zonden

Het inmiddels trieste rijtje van seksueel misbruik binnen kerkelijke organisaties groeit nog steeds. Deze maand werden daar de Jehovah’s Getuigen aan toegevoegd. Veel leden die binnen deze geloofsgemeenschap te maken kregen met seksueel misbruik, doen meestal geen aangifte bij de politie.  Daarentegen zijn de meeste Jehovah Getuigen negatief over de interne afhandeling van het misbruik. Dat blijkt uit onderzoek van de Universiteit Utrecht naar de aangiftebereidheid van de misbruikslachtoffers binnen Jehovah’s Getuigen, meldde de NOS. In totaal hebben 751 mensen zich gemeld bij de onderzoekers, 292 met persoonlijke ervaringen en 459 met meldingen van misbruik dat een ander overkwam. Slechts een kwart van hen heeft uiteindelijk aangifte bij de politie gedaan. In bijna de helft van alle gemelde misbruikgevallen ging het om incest. Een gerechtelijk verzoek van de Jehovah’s Getuigen om deze publicatie te verbieden, werd verworpen. De organisatie bezondigde zich vervolgens in een reactie ook nog een keer aan diverse crisis-communicatieve zonden zoals bagatelliseren, de schuld aan een ander geven en de kwaliteit van het onderzoek in twijfel trekken.

24 jan | Ook 3FM DJ Van der Ree gaat ver over de schreef

Nog iemand die zijn handen niet van jonge meisjes kan afhouden, is Youtuber/3FM-DJ Kaj van der Ree (28). Hij zou naaktfoto’s hebben gestuurd aan meisjes van 14, 15 en 16 jaar en hen hebben overgehaald hetzelfde te doen. Het bleef niet bij foto’s alleen. Van der Ree ging in een verklaring diep door het stof. Het merendeel van zijn omgeving had hem toen al laten vallen als een baksteen. “Ik was vereerd door de aandacht die ik kreeg en was mij toen niet bewust van de implicaties van mijn gedrag,’’­ schrijft hij. “Ik bied daarvoor mijn oprechte excuses aan, in de eerste plaats aan de jonge vrouwen die het betreft. Daarnaast besef ik dat ik mijn omgeving ernstig heb teleurgesteld. Ik hoop dat zowel de jonge vrouwen als anderen mij kunnen vergeven.” Deskundigen oordelen dat de excuses van Kaj niet genoeg zijn om zijn geschonden reputatie te repareren. Hij zal dat ook daadwerkelijk zichtbaar moeten maken. 

27 jan | Zeeuwen boos op Barbara

Staatssecretaris Barbara Visser kwam voor velen redelijk onverwacht met de mededeling dat ze de Mariniers na acht jaar voorbereiding toch niet van de kazerne in Doorn naar het Zeeuwse Vlissingen wil laten verhuizen. Daarmee haalde ze woede van de Zeeuwen op hals die al jaren reikhalzend uitkijken naar de komst van dit vaderlandse elitekorps. Een bezoek van de staatssecretaris aan Zeeland om de gemoederen te sussen, werkte averechts. De Zeeuwen eisen onverminderd de komst van de Mariniers (die over het algemeen weinig trek in Vlissingen hebben en meer voelen voor Apeldoorn). Ook tumult hierover in politiek Den Haag, waar het een “bedrijfsongeval van Barbara’’ wordt genoemd. Hoewel anderen het weer omschrijven als een dapper besluit dat meer applaus verdient. Wordt vervolgd in april van dit jaar. 

30 jan | onmenselijk dierenleed

In 2020 zou je hopen dat dierenmishandeling inmiddels tot het verleden behoort. Niets is minder waar. Dat bewijzen de stuitende beelden van een varken dat door een Chinees pretpark werd ingezet als promotiestunt. Het dier werd gebruikt om te bungeejumpen en stierf van angst. Er barstte een ongekende storm van kritiek op social media los

Ook dichterbij huis (IJsselstein) is het niet veel beter gesteld. Schokkende beelden gemaakt in een slachthuis van varkens die onmenselijk de dood in worden gejaagd, leiden tot grote verontwaardiging en dwingen de minister tot het nemen van ingrijpende maatregelen.

31 jan | Chinezen goed in (ver)zwijgen

Het Coronavirus was de hele maand wereldwijd Breaking Crisis News. Het zal ook in de rest van 2020 nog regelmatig het nieuws domineren. Wat steeds duidelijker wordt, is dat de Chinezen wel wisten dat er iets aan de hand was (1 december 2019 was de eerste besmetting), maar dat niemand met het slechte nieuws durfde te komen. Het duurde uiteindelijk zeven weken voordat de informatie de buitenwereld bereikte. Het SARS-virus dat zo’n 17 jaar geleden in dit land de kop op stak, zat drie maanden onder de pet. De burgemeester van de Chinese stad Wuhan, waar alle ellende begon, erkende schoorvoetend dat het allemaal beter had gekund. “Ik kan alleen informatie verspreiden als ik daar toestemming voor krijg.” De arts die het nieuws dan wel naar buiten bracht, kreeg vervolgens onmiddellijk de politie op bezoek. De man – die besmet was en in het ziekenhuis werd opgenomen – moest een zwijgdocument ondertekenen. Hij is inmiddels door een rechter van alle blaam gezuiverd en belangrijker, ook weer beter. 

Maandoverzicht november en december 2019

Maandoverzicht november en december 2019

De Toeslagenaffaire is een crisis in optima forma die vooral voor de gedupeerden een persoonlijk drama is. Daarnaast draaide het om de stikstof/PFAS-crises en racisme op de voetbalvelden. En tot verbijstering van velen sloeg prins Andrew alle adviezen om zich niet laten interviewen in de wind. Met alle gevolgen van dien.

6 nov | Nepnieuws na nepkaping

Code Rood op Schiphol voor een kaping die achteraf geen kaping bleek te zijn. Onderzoek wees uit dat het ging het om het niet goed indrukken van een veiligheidsknop door een piloot. Voor Twitteraars met een fake account was dit hét moment om helemaal los te gaan en massaal nepnieuws te verspreiden. Gijzeling, kaping, messen en F16’s waren de termen die viraal gingen. 

16 nov | Van de Prins geen kwaad weten

De Britse prins Andrew (59) komt publicitair steeds meer in het nauw door zijn contacten met de van misbruik van jonge meisjes verdachte Amerikaan Jeffery Epstein. De prins-gemaal koos voor een publicitair tegenoffensief en nodigde Emily Maitlis van het BBC-tv-programma Newsnight uit om opening van zaken te geven. De prins slaat vervolgens de plank volledig mis en het interview explodeert spreekwoordelijk in zijn gezicht. In de nasleep van dit interview legt de prins zijn publieke functies neer en wordt hij door zijn moeder voor onbepaalde tijd verbannen naar de coulissen van de Koninklijke familie. 

17 nov | Toch iets meer dan “kraaiengeluiden”

Excelsior-speler Ahmad Mendes Moreira krijgt tijdens de voetbalwedstrijd FC Den Bosch – Excelsior vanaf de tribunes allerlei racistische kreten naar het hoofd geslingerd. Scheidsrechter Gerrets legt de wedstrijd enige tijd stil. Het racistische gejoel bij FC Den Bosch veroorzaakt hevige verontwaardiging in zowel binnen- als buitenland. Ook omdat FC Den Bosch bij monde van trainer Jan Hein Schout aanvankelijk alles ontkent en het geroep van de tribune af doet als “kraaiengeluiden”. Coach Erik van de Ven voegt daaraan toe dat Mendes Moreira een “zielig mannetje” is. In de dagen er na ging de leiding van FC Den Bosch diep door het stof .

24 nov | Marco & Marco
We hebben het hier niet over een gelegenheidsduo, maar over ex-voetballer Marco van Basten (die op tv “Sieg Heil” roept) en de militair Marco Kroon (die wildplaste en een kopstoot uitdeelde aan een agent). De twee moeten het publicitair zwaar ontgelden. Van Basten wil het er niet meer over hebben (“ Volgens mijn vrouw was ik een beetje dom”) en Kroon gaat in hoger beroep (“Ik heb het niet gedaan.”).

28 nov | Tweede kamer moet tanden laten zien

Op en rond het Haagse Binnenhof passeert de ene na de andere crisis de revue. Protesterende boeren, bouwers, klimaatactivisten, leerkrachten, agenten, verpleegkundigen en zelfs de werkgevers roepen het kabinet op tot het nemen van krachtige maatregelen. De kloof tussen de politiek lijkt meer dan ooit onoverbrugbaar. Volgens NPO politiek redacteur David van der Wilde is dat voor een deel waar. Volgens hem kan dit worden gekanteld wanneer Tweede Kamerleden hun tanden laten zien en door het kabinet tot de orde te roepen. Zij zijn het namelijk die de parlementaire democratie in dit land controleren.  

29 nov | Moet Bouterse 20 jaar brommen?

Terwijl de Surinaamse president Desi Bouterse (74) in China op werkbezoek is, veroordeelt de Krijgsraad in zijn land hem tot 20 jaar cel voor zijn rol in de Decembermoorden in 1982. Er wordt overigens geen onmiddellijke gevangenneming bevolen. Bouterses advocaat gaat in hoger beroep tegen de uitspraak.

1 dec | Vliegvuren smeulen heel 2019 door
De volledig uit de hand gelopen vliegvuren in Scheveningen/Duindorp tijdens de jaarwisseling 2018/2019 blijven het hele jaar aan de Haagse burgermoeder Pauline Krikke plakken. Een vernietigend rapport van de Onderzoek Raad voor Veiligheid in het najaar doen haar besluiten af te treden. Ze maakt dit wereldkundig via een filmpje op Instagram.

Ingediende vergunningen voor nieuwe vreugdevuren tijdens de eerstvolgende Oud & Nieuw-viering worden door de gemeente Den Haag afgewezen. Het is daardoor avondenlang onrustig in Duindorp met tientallen branden en vuurwerkbommen.

3 dec | VVD-kroonprins kop van Jut
VVD-fractieleider Klaas Dijkhof moet in december veel tijd en energie steken in uitleggen hoe het nu echt zit met zijn wachtgeldregeling en zijn reiskostenvergoeding. Na veel in- en externe (partij)druk geeft hij zijn wachtgeld op en stort hij de teveel ontvangen reiskosten terug. Gelijk hebben blijkt in de praktijk toch iets anders te zijn dan gelijk krijgen.

19 dec | Minister van Defensie onder vuur

Ank Bijleveld, de minister van Defensie, weet in December maar nauwelijks het politiek lijf te redden in verband met het dossier over de aanval van Nederlandse F16-toetsellen op het Iraakse Hwaija. Hierbij vielen zo’n 70 burgerdoden. Er volgen weken van parlementair gehakkel met woorden en getallen. Zelfs de premier lijdt ineens aan acuut geheugenverlies. Ook over dit dossier is het laatste woord nog niet gezegd.

23 dec | Crisismakelaars volharden in Toeslagendossier

Zowel de Belastingdienst als de voor deze dienst verantwoordelijke staatssecretaris (Menno Snel) liggen onder vuur via de (sociale) media en de politiek. Het leidt zelfs tot het aftreden van de bewindsman. Honderden, zo niet duizenden, mensen zijn het financiële slachtoffer van deze zogeheten ‘Toeslagenaffaire’. Van hen wordt onterecht kindertoeslag ingehouden of teruggevorderd omdat er vermoedens waren van fraude. In sommige gevallen gaat het hierbij om tienduizenden euro’s. Dit alles, met grote financiële problemen tot gevolg, huwelijken die op de klippen liepen en zelfs kinderen die hierdoor uit huis worden geplaatst. Journalisten Jan Kleijennijenhuis (Trouw) en Pieter Klein (RTL-Nieuws) worden door hun journalistieke spitwerk op dit dossier uitgeroepen tot de journalisten van het jaar 2019. Kamerleden Renske Leijten (SP) en Pieter Omzigt (CDA) ontvangen de EenVandaag publieksprijs voor “hun doorzettingsvermogen en volharding in deze zaak.” We noemen mensen die een brisant dossier zoals dit op de agenda weten te krijgen en te houden, crisismakelaars.

Maandoverzicht oktober 2019

Maandoverzicht oktober 2019

Foto: Trouw.nl

Een ogenschijnlijk onschuldig kiekje van een slapende baby op de grond van een crèche zorgt voor een razende moeder en een dito (social) mediastorm. Bioscoopbedrijf Pathé weet hoe het hoort en waarom ontbrak Mark Rutte keer op keer op het Malieveld?

1 okt | Sussende crisiscommunicatie

Het toch al tanende vertrouwen in de Franse overheid zakte na een heftige brand bij een fabriek voor olie en smeermiddelen in Rouen naar een nieuw dieptepunt. De sussende crisiscommunicatie van de autoriteiten – met in beeld een lachende minister naast de fabrieksdirecteur  – viel bij veel inwoners van Rouen in zeer slechte aarde. Het zorgde onder andere voor een burgerinitiatief om zelf onafhankelijk onderzoek te doen naar de oorzaak en de afhandeling van deze brand.

6 okt | Averij voor Haags college

Den Haag is deze maand het toneel van veel politiek tumult. Twee wethouders werden op non-actief gezet. Het gaat om Richard de Mos en Rachid Guernaoui die worden verdacht van schending van het ambtsgeheim, omkoping en ambtelijke corruptie. In ruil voor giften aan hun partij zouden ze onder meer vergunningen voor horecaondernemers hebben geregeld. Daarnaast trekt burgemeester Pauline Krikke haar conclusies. Ze wacht het raadsdebat over de uit de hand gelopen oudejaarsvuren niet af en hangt via een filmpje op internet de ambtsketen aan de wilgen. Aan oud-minister en Commissaris van de Koning Johan Remkes de taak als waarnemend burgemeester orde op zaken te stellen in de Hofstad.

14 okt | Over tien jaar nieuwe crisis

“Als we nu niets doen, zal in 2030 een kwart van de werkenden minder kunnen werken door stress en overbelasting. Dat is een voorspelling die dienstverlener Arbo Unie doet en wordt bevestigd door Hoogleraar en stressexpert Willem van Rhenen die de noodklok luidt voor deze zogeheten slow burning crisis.

17 okt | Woordvoerder Thuisbezorgd gegrild

Dat woordvoering een vak is, wordt eens in de zoveel tijd pijnlijk duidelijk. Zoals bij het tv-programma Radar, waar de woordvoerder van Thuisbezorgd.nl onlangs werd gegrild door presentatrice Antoinette Hertsenberg. Een optreden dat voor deze woordvoerder eindigde in een regelrechte nachtmerrie. Als AD TV-recensente Angela de Jong het  optreden daags daarna nog een keer dunnetjes over doet en alle Opleidingen Voorlichting adviseert dit optreden als verplichte lesstof crisiscommunicatie op het rooster te zetten, dan heeft je reputatie echt een knauw gekregen. Aanschouw dit daarom alleen ter lering… 

30 okt | “Oprechte excuses” van Minister tijdens Stint-debat

In de Tweede kamer kwam het Stint-rapport aan de orde van de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Een jaar geleden botste in Oss een Stint tegen een trein. Vier kinderen kwamen daarbij om het leven. Minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur ging diep door het stof. De kamer wilde weten waarom het voertuig de weg op mocht zonder dat het voldoende getest was. “De conclusie van het onderzoek is hard en pijnlijk. Het spijt me heel erg”, aldus de bewindsvrouw die haar tranen nauwelijks in bedwang kon houden. Ze beloofde alle aanbevelingen van het rapport over te nemen. Het parlement reageerde tevreden op het antwoord van de minister en haar volgens een kamerlid “oprechte excuses”.

4 okt | Vleeswaren besmet met levensgevaarlijke bacterie

De fabriek van vleeswarenbedrijf Offerman in Aalsmeer wordt volledig stilgelegd na een grote terugroepactie bij onder andere supermarktketens. Uit RIVM-onderzoek was namelijk vast komen te staan dat vleeswaren die hier werden gesneden en verpakt besmet waren met de listeriabacterie. Zeker twintig mensen werden ernstig ziek, drie personen kwamen te overlijden en een vrouw kreeg een miskraam. Hoewel uit ander onderzoek blijkt dat de Nederlandse consumenten zich doorgaans weinig lijken aan te trekken van vleesschandalen, kregen de zogeheten ambachtelijke en vegetarische slagers het deze maand aanmerkelijk drukker. In België neemt de verkoop van vlees overigens wel af door de aanhoudende negatieve publiciteit en schandalen rond slachthuizen en vleestransporten.

12 okt | Slapende baby wekt woede moeder

Medewerkers van een Belgische crèche vonden het plaatje van het slapende kindje op de grond wellicht vertederend. De moeder was daarentegen boos. Sterker nog, ze was razend en plaatste de foto direct op Facebook met een niets verhullende tekst. “Het dierbaarste wezentje voor ons op aarde wordt slapend achtergelaten onder een stoel met haar hoofdje eerst tegen de grond en half bloot op een koude tegelvloer!!! Ik ben zo razend en benieuwd wat hieraan gedaan zal worden… waar is de goede zorgende aard van de mens gebleven?” Het zorgde voor een fikse (social) mediastorm. De overkoepelende zorgorganisatie gaat onderzoek doen. De crèche in kwestie was niet voor commentaar bereikbaar.

14 okt | Kijkje in de crisis-keuken

Crisisorganisaties zijn meestal niet zo scheutig om nieuwsgierige buitenstaanders een kijkje in de keuken te laten nemen. Het nieuwe Amsterdamse regionaal crisiscentrum in de Amsterdamse Stopera daarentegen wel. De hoofdstedelijke TV-zender AT5 maakt er een reportage over. En mocht er een keer een crisis in de Stopera zelf ontstaan, dan beschikt het stadhuis/theater over een heuse uitwijklocatie.

26 okt | Pathé pakt podium

Een echtpaar uit Slochteren dat de Groningse Pathé Bioscoop schoonmaakte, werd dood gevonden in dit filmhuis. Ergun S., die van deze dubbele moord wordt verdacht, werd snel aangehouden. In zo’n situatie nemen Politie en Openbaar Ministerie het heft in handen, inclusief de crisiscommunicatie. De Pathé-organisatie respecteerde dat, maar pakte wel op ingetogen wijze het podium. Via de (sociale) media werd procesinformatie verspreid en medeleven getoond aan de slachtoffers en hun familie. Na een paar dagen kwamen de voorstellingen weer op gang, maar werd het genre horror geschrapt. Chapeau voor deze professionele aanpak!

31 okt | Premier Rutte schittert door afwezigheid

De crises rond stikstof en PFAS waren deze maand by far de dossiers die dagenlang de maatschappelijke agenda bepaalden. Zowel de boeren als de bouwers trokken massaal naar het Haagse Malieveld. Daar maakten zij hun standpunten kenbaar. “De huidige regelgeving is onwerkbaar.” De Nederlandse economie zit op slot en een crisis ligt op de loer. Kritiekpunt is dat de rest van Europa andere maatstaven hanteert en dat Nederland het braafste jongetje van de klas uithangt. Een fundamentele aanpak en een daarbij horende centrale regie ontbreken, wordt er gezegd. Terwijl het podium op het Malieveld bijna bezweek onder het gewicht van Bobo’s en vakministers, schitterde minister-president Rutte door afwezigheid. Eén van de do’s uit de crisiscommunicatie-lessen wordt hier met voeten getreden: zorg voor een zichtbaar boegbeeld!