Selecteer een pagina

 

Een geloof-waardige paus

door | 28-08-18 | Crisiscommunicatie, Public Relations

‘Wie van u zonder zonde is, werpe het eerst een steen naar haar’. Het zijn legendarische woorden die Jezus spreekt, te lezen in het Johannes-evangelie. Het zijn woorden die op de burelen van de katholieke kerk over heel de wereld op dit moment vast iedere dag zullen klinken.

Volgens dezelfde katholieke kerk is de paus de ‘Vicarius Christi’: de plaatsbekleder van Jezus op aarde. Van hem wordt daarom het hoogste moreel-ethische gedrag verwacht. Dat is de benchmark: zonder zonden zijn. Doen wat je belooft. Opkomen voor de zwakkeren in de samenleving.

Paus Franciscus was zo goed op weg. Hij preekte liefde, soberheid en verdraagzaamheid én leefde dat ook. Ondertussen stapelde zijn kerk misbruikschandaal op misbruikschandaal en nu is de stapel zo hoog geworden dat de rotzooi ook bij de paus over de schoenen loopt. In een brief stelt aartsbisschop Carlo Maria Viganò dat hij de paus hoogstpersoonlijk in 2013 vertelde over misbruik door kardinaal McCarrick. Franciscus heeft altijd gezegd zich kapot te schamen voor het grootschalige misbruik in zijn kerk en heeft maatregelen aangekondigd – en deels ook getroffen.

Vanmorgen publiceerde de Volkskrant een artikel hierover. In het artikel gaat het – onder meer – over de reputatie van de kerk. De krant zegt hierover: “Het aloude uitgangspunt binnen de kerk – hoe kunnen we reputatieschade zoveel mogelijk beperken? – lijkt onder hem eindelijk te worden vervangen voor (sic): hoe kunnen we het leed van de slachtoffers verzachten?”

Geen woorden maar daden
Als dit waar is, laat het zien dat de katholieke kerk echt wel weet wat er nodig is om het probleem op te lossen: geen mooie woorden, maar goede daden. De goede dingen doen en dát vertellen. Dat is makkelijk gezegd, maar veel moeilijker gedaan. Waarom? Vanwege de aloude managementwijsheid ‘Culture eats strategy for breakfast’. Want de paus is niet alleen de geestelijk leider van 1,3 miljard katholieke gelovigen (bron), maar ook de CEO van een miljardenbedrijf met alleen al meer dan 400.000 priesters in dienst (bron). Het is een organisatie waarin blijkbaar decennialang zaken hebben gespeeld die het daglicht niet konden verdragen en waar mensen elkaar net zolang de hand boven het hoofd hebben gehouden. Het zit in de cultuur en dat is niet met woorden van de CEO op te lossen.

Wat de katholieke kerk moet doen, is werken aan het herstel van vertrouwen, in plaats van werken aan het herstel van de reputatie. Herstel het vertrouwen en je reputatie volgt. Hoe? Frances Frei legt het in haar Ted Talk in 15 minuten haarfijn uit. Herstel vertrouwen door dingen te zeggen die waar zijn en kloppen, door je écht in te voelen en door authentiek te zijn.

Een geloofwaardige paus
De geloofwaardigheid van paus Franciscus hangt aan een zijden draadje en zelfs zijn functioneren staat ter discussie. Er is maar één manier om niet te vallen, en dat is door te werken aan vertrouwen. Daarvoor moet hij op hoofdlijnen twee dingen doen: allereerst moet hij écht ingrijpen tegen misstanden in de katholieke kerk. Bewezen overtreders uit hun (hoge) positie zetten, de pijn erkennen die mensen is aangedaan en alles doen om het leed te verzachten. Dat zal op de korte termijn veel geld en personeel kosten, maar het is noodzakelijk om het vertrouwen van die 1,3 miljard gelovigen in de kerk te herstellen.

Daarnaast moet hij gemaakte fouten erkennen. Als hij niet heeft voldaan aan zijn eigen morele maatstaf kan hij maar één ding doen: dit toegeven, erkennen, vergiffenis vragen en het beter doen. Het zou prima passen in de lijn die Franciscus tot nu toe heeft neergezet. Hij is een mens van vlees en bloed en mensen, ook pausen, maken fouten. Juist het erkennen van fouten maakt de paus geloof-waardig.

Jaap Jochmann

Director Issue- en Crisiscommunicatie

Copyright © Sterk Werk Communicatie & Contentmarketing